|
|
KISIRLIK
ERKEKLERDE SPERM AZLIĞI, KISIRLIK VE HİPOGONADİZM
Erkeklerde seks hormon azlığı ve seks organları
gelişimin yetersizliği yani tıp dilindeki adıyla hipogonadizm ya
hipofizden FSH, LH hormon salgısının az olmasından kaynaklanır ya da
testislerin hasarı veya hastalığı sonucu oluşur. Sonuçta bu kişilerde
kanda testosteron hormon azlığı vardır.
Klinik Belirti ve Bulgular:
Seks hormon (testosteron) azlığı ergenlik öncesi
olabildiği gibi erişkin yaşlarda sonradan da gelişebilir. Bu kişilerde
testosteron hormon azlığı, çocuk olmaması veya her ikisi birlikte
olabilir.
Ergenlik öncesi dönemde seks hormon azlığı varsa
bu kişilerde şu şikayetler olur:
·Testis ve penis küçüklüğü
·Sakal çıkmaması
·Koltuk altı ve ve penis etrafı kılların seyrek
olması
·Vücut alt ve üst bölümlerinin orantısızlığı
·Erkek tipi kas yapısının oluşmaması
·Memelerde büyüklük (Jinekomasti)
·Sesin ince ve tiz olması
·Enerji azalması ve halsizlik
·Önikoid yapı denen boyun uzaması, kulaç boyunun
boydan 2 cm fazla olması
·Bazı kişilerde koku alma bozukluğu
Erişkin yaşta seks hormon azlığı gelişirse bu
kişiler şu şikayet ve belirtiler oluşur:
·Kas kitlesinde ilerleyici azalma
·Libido (cinsel istek) kaybı
·İmpotans (ereksiyon kaybı veya azalması)
·Sperm sayısında azalma
·Menopoz benzeri sıcak basmaları
·Kemik erimesi (osteoporoz) ve kırık riskinde artma
·Enerji azalması ve halsizlik
Erişkin yaşta testis fonksiyonların kaybı şikayet ve
klinik bulguların daha yavaş gelişmesine neden olmaktadır. Yaşlanmakta
olan erkeklerde şikayet ve bulguların yaşlanmaya bağlanması nedeniyle
tanınması güç olmaktadır. Vücut kıllarının uzaması genellikle yavaşlar
fakat ses değişmez, penis ve prostatın büyüklüğü gerilemez. Kafada saç
dökülmesi olmaz. Seks hormon azlığı genellikle çocuk olmaması
nedenlerinin araştırılması sırasında ortaya çıkmaktadır.
Hipogonadizmin Nedenleri:
Hipogonadizm yani testosteron eksikliğinin hipofizer
ve testise bağlı nedenleri vardır:
Hipotalamik-Hipofizer Nedenler:
Hipofiz tümörleri
Hipofiz yetmezliği
İzole FSH veya LH hormon yetmezliği
Prolaktin hormon fazlalığı
Bazı ilaçlar: Morfin, kortizon gibi ilaçlar
Hemokromatozis: kanda demir fazlalığına bağlı bir
hastalık.
Kallman sendromu (koku alma bozukluğu ve
hipogonadizm)
Testis Hastalıkları:
Klinefelter sendromu denen genetik hastalık (47 XXY)
Her iki testis yokluğu
Travmaya bağlı testis hasarı
Kriptorşidizm (testisin yukarda olması)
Sertoli cell only sendromu
Orşite bağlı testis hasarı (kabakulak sonrası gibi)
Radyoterapi veya kemoterapi
Laboratuvar tetkikleri
Serum total testosteron ölçümü en önemli testtir.
Şüpheli durumlarda 3 kez ölçülmelidir. SHBG değişikliğine yol açan bir
başka hastalık var ise (obezite gibi) serbest testosterone ölçülebilir.
Hipogonadizm durumunda testosteron düzeyi düşük çıkar.
Serum FSH ve LH konsantrasyonları ölçülür. Bunlar
yüksek ise hipogonadizm yani seks hormon bozukluğu testis hastalığına
bağlıdır. FSH ve LH düşük ise hipogonadizm hipofiz kökenlidir denir.
Hipogonadizmi olan hastalarda kanda prolaktin
hormonuna da bakmak gerekir. Prolaktin yüksekliği olan kişilerde de seks
hormon azlığı oluşabilir.
Testis hastalıklarına bağlı seks hormon bozukluğunun
en önemli nedeni Klinefelter Sendromu denen genetik bir hastalıktır.
Bunun teşhisi için kromozom analizi yapılır. Bu hastalıkta kromozom
tetkikinde 47 XXY bulunur. Normalde 46 XY dir. Yani bir X kromozomu
fazladır.
Erişkin hastalarda ve gençlerde spermiogram
yapılabilir. Sperm azlığı hipogonadizm hastalığı yönünden önemli bilgi
verir..
Tedavi
Tedavide amaç seksüel gelişimi sağlamak, kemik
erimesini önlemek, ereksiyon problemini düzeltmek ve çocuk sahibi olmayı
sağlamaktır.
Hastanın durumuna göre doktor testosteron ilaçları
veya FSH, LH ilaçları kullanır.
| |
|
|
|
